ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ି ହେଉଛି ଖରାପ, ଦାୟିତ୍ୱ ନେବେ କି ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ?
ଦେଶରେ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା, ବୈଦେଶିକ ତେଲ ଆମଦାନୀ କମାଇବା ଓ ଜୈବ ଇନ୍ଧନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର E20 ପେଟ୍ରୋଲ ବ୍ୟବହାରକୁ ବଢ଼ାଇ ଚାଲିଛନ୍ତି। E20 ଅର୍ଥାତ୍ ୨୦ ପ୍ରତିଶତ ଇଥାନଲ ଓ ୮୦ ପ୍ରତିଶତ ସାଧାରଣ ପେଟ୍ରୋଲର ମିଶ୍ରଣ। ସରକାରଙ୍କ ମତରେ ଏହା ଦେଶର ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ଓ ପରିବେଶ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଲାଭଦାୟକ। କିନ୍ତୁ ଏବେ ଏହି E20 ପେଟ୍ରୋଲ ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ି ମାଲିକଙ୍କ ପାଇଁ ନୂଆ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ହୋଇଉଠିଛି।
ରାଜ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଅନେକ ଗାଡ଼ି ମାଲିକ ଅଭିଯୋଗ କରୁଛନ୍ତି ଯେ, E20 ପେଟ୍ରୋଲ ବ୍ୟବହାର ପରେ ତାଙ୍କ ଗାଡ଼ିରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେଉଛି। ବିଶେଷକରି ୨୦୧୦ ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ମିତ ବାଇକ୍, ସ୍କୁଟର ଓ କାରଗୁଡ଼ିକରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଅଧିକ ଦେଖାଯାଉଛି। Fuel pump ଖରାପ ହେବା, injector ଚୋକ୍ ହେବା, fuel pipe ଫାଟିଯିବା, engine heating ବଢ଼ିବା, pickup କମିଯିବା ଓ mileage ହ୍ରାସ ପାଇବା ଭଳି ସମସ୍ୟା ନେଇ ଲୋକମାନେ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି।
ଯାନବାହନ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, Ethanol ସାଧାରଣ ପେଟ୍ରୋଲ ଠାରୁ ଅଧିକ corrosive ହୋଇଥାଏ ଓ ଏହା moisture କୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ। ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ିରେ ବ୍ୟବହୃତ rubber pipe, gasket, plastic component ଓ metal parts E20 compatible ନଥିବାରୁ ସେଗୁଡ଼ିକ ଶୀଘ୍ର ଖରାପ ହେଉଛି। ଅନେକ ଗାଡ଼ିରେ fuel leakage ଓ rusting ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଉଛି। ଏହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ବଡ଼ ଦୁର୍ଘଟଣାର କାରଣ ହୋଇପାରେ ବୋଲି ମତ ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି।
କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, କିଛି ଗାଡ଼ି ମାଲିକଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ E20 ପେଟ୍ରୋଲ ବ୍ୟବହାର ପରେ ଗାଡ଼ିର engine ରୁ ଅସାମାନ୍ୟ ଶବ୍ଦ ଆସୁଛି, cold start ସମସ୍ୟା ହେଉଛି ଓ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଗାଡ଼ି ଚାଲୁ ନରଖିଲେ engine missfire ହେଉଛି। ଗାଡ଼ି service center କୁ ନେଲେ ହଜାର ହଜାର ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ ମଧ୍ୟ ଆସୁଛି।
ଏବେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି — ଯଦି E20 ପେଟ୍ରୋଲ ଦ୍ୱାରା ଗାଡ଼ିର କ୍ଷତି ହେଉଛି, ତାହାର ଦାୟିତ୍ୱ କିଏ ନେବ?
ଗାଡ଼ି ମାଲିକମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ସରକାର E20 ପେଟ୍ରୋଲ ବ୍ୟବହାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଉଥିବା ବେଳେ ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ି ପାଇଁ ସଠିକ୍ guideline ଦେଉନାହାନ୍ତି। ଅନେକ ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପରେ E20 ଓ ସାଧାରଣ ପେଟ୍ରୋଲ ବିଷୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚନା ମଧ୍ୟ ନଥାଏ। ଫଳରେ ଅନେକ ଲୋକ ଅଜାଣତେ E20 ପେଟ୍ରୋଲ ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି।
ଅନ୍ୟପଟେ Insurance company ମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି କ୍ଷତିକୁ claim ଭିତରେ ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରୁନାହାନ୍ତି। ସାଧାରଣ motor insurance policy ରେ engine damage କିମ୍ବା fuel related wear and tear କୁ ଅନେକ ସମୟ cover କରାଯାଏ ନାହିଁ। କିଛି କେସରେ ଏହାକୁ “incompatible fuel usage” ବୋଲି କହି claim reject କରାଯାଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
ଏହା ଫଳରେ ସାଧାରଣ ଲୋକ ଦୁଇପଟୁ ଅସୁବିଧାରେ ପଡ଼ୁଛନ୍ତି। ଏକପଟେ ପେଟ୍ରୋଲ ଦାମ ବଢ଼ୁଛି, ଅନ୍ୟପଟେ ଗାଡ଼ି maintenance ଖର୍ଚ୍ଚ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ି ମାଲିକମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ସରକାର E20 ପେଟ୍ରୋଲ ଆଣିବା ପୂର୍ବରୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଗାଡ଼ି compatibility ବିଷୟରେ ବ୍ୟାପକ ସଚେତନତା କରିବା ଉଚିତ ଥିଲା।
ଯାନବାହନ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ, ଯେଉଁ ଗାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକ “E20 Ready” ନୁହେଁ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଲଗା fuel option ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। ନଚେତ୍ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଲକ୍ଷାଧିକ ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ିରେ engine failure ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ। ସେହିପରି automobile company ମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଜଣାଇବା ଆବଶ୍ୟକ ଯେ କେଉଁ model ଗାଡ଼ି E20 compatible ଓ କେଉଁଗୁଡ଼ିକ ନୁହେଁ।
ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଦାବି —
ପ୍ରଥମେ, ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପରେ E20 ପେଟ୍ରୋଲ ସମ୍ପର୍କରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ସଚେତନତା ବୋର୍ଡ ଲଗାଯାଉ।
ଦ୍ୱିତୀୟରେ, ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ି ପାଇଁ E10 କିମ୍ବା low ethanol fuel ବ୍ୟବସ୍ଥା ରଖାଯାଉ।
ତୃତୀୟରେ, E20 ଦ୍ୱାରା ଗାଡ଼ିର କ୍ଷତି ହେଲେ compensation କିମ୍ବା special insurance guideline ଜାରି କରାଯାଉ।
ଚତୁର୍ଥରେ, ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଓ automobile company ମିଶି ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ awareness campaign କରନ୍ତୁ।
ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି —
ଦେଶର ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ନାଁରେ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ପୁରୁଣା ଗାଡ଼ିକୁ ଅସୁରକ୍ଷିତ କରାଯାଉଛି କି?
ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କେବଳ E20 ପ୍ରଚାର କରିବେ, ନାକି ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ସମସ୍ୟାକୁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବେ — ତାହାକୁ ନେଇ ଏବେ ଚର୍ଚ୍ଚା ବଢ଼ୁଛି। ସରକାର ଯଦି ସମୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ policy ଓ protection guideline ନଆଣନ୍ତି, ତେବେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ E20 ପେଟ୍ରୋଲକୁ ନେଇ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଅସନ୍ତୋଷ ଆହୁରି ବଢ଼ିପାରେ।
